Hoa hậu Ngọc Hân bày tỏ, cần tạo ra môi trường pháp lý và khuyến khích việc can thiệp đúng cách, để người dân hiểu rằng lên tiếng khi thấy trẻ bị bạo hành không phải là xen vào chuyện nhà người khác, mà là bảo vệ một sinh mạng yếu thế.
Những ám ảnh sau các vụ bạo hành trẻ em liên tiếp
Liên tiếp những vụ bạo hành trẻ em nghiêm trọng xảy ra thời gian gần đây đã để lại nỗi ám ảnh lớn trong dư luận. Không chỉ là những vết thương trên cơ thể, điều khiến xã hội day dứt hơn cả là phía sau mỗi vụ việc là một tuổi thơ bị tổn thương trong im lặng, là những đứa trẻ quá nhỏ để tự bảo vệ mình trước bạo lực ngay trong chính nơi lẽ ra phải an toàn nhất.
Là người thường xuyên tham gia các hoạt động cộng đồng dành cho trẻ em, Hoa hậu Ngọc Hân và cũng là một người mẹ, cho biết mỗi lần chứng kiến những vụ việc như vậy, cô đều mang theo cảm giác nặng nề kéo dài, bởi điều đau lòng nhất không chỉ nằm ở hành vi bạo lực, mà còn ở sự bất lực của những đứa trẻ còn quá non nớt.
“Mỗi lần chứng kiến một vụ bạo hành trẻ em, tôi không chỉ thấy đau lòng mà còn có cảm giác rất nặng nề, như một sự ám ảnh kéo dài. Khi nhìn vào những hình ảnh hay thông tin đó, tôi luôn nghĩ đến thân phận rất nhỏ bé của các em là những đứa trẻ chưa kịp hiểu thế giới này là gì đã phải đối diện với bạo lực ngay trong chính môi trường đáng lẽ phải an toàn nhất, đó là gia đình”, Ngọc Hân chia sẻ.
Hoa hậu Ngọc Hân: Mong các bậc cha mẹ hãy dành nhiều thời gian hơn để trò chuyện và lắng nghe con thay vì chỉ áp đặt và kỳ vọng.
Theo Ngọc Hân, điều khiến cô day dứt nhất là nhiều em nhỏ đã phải chịu đựng tổn thương trong thời gian dài trước khi được phát hiện. Ở độ tuổi lên hai, lên bốn, trẻ chưa đủ khả năng diễn đạt những gì mình đang trải qua, càng không thể tự cầu cứu hay phản kháng, chỉ biết sợ hãi, khóc lặng lẽ và phản ứng theo bản năng.
Không ít vụ việc cho thấy các dấu hiệu bất thường thực tế đã xuất hiện trong một khoảng thời gian, có tiếng trẻ khóc kéo dài, có biểu hiện hoảng sợ, có những vết thương lặp đi lặp lại trên cơ thể… nhưng xung quanh, nhiều người vẫn nghĩ đó chỉ là cách dạy con của mỗi gia đình. Sự im lặng ấy vô tình kéo dài thêm những tổn thương và cả những hệ lụy mà hoặc ngại can thiệp vì sợ liên lụy. Sự im lặng ấy vô tình kéo dài thêm những tổn thương mà trẻ phải gánh chịu.
“Điều khiến Hân day dứt hơn cả là cảm giác bất lực của các em. Ở độ tuổi đó, trẻ không thể lựa chọn, không thể phản kháng, và càng không thể rời đi. Các em hoàn toàn phụ thuộc vào người lớn. Vì vậy, mỗi vụ việc xảy ra không chỉ là một bi kịch đơn lẻ, mà còn là lời cảnh báo về trách nhiệm của cả xã hội trong việc bảo vệ những đứa trẻ yếu thế nhất”, Ngọc Hân bày tỏ và cũng thẳng thắn chỉ ra rằng một trong những nguyên nhân khiến nhiều vụ bạo hành kéo dài nhưng không được ngăn chặn kịp thời xuất phát từ nhận thức xã hội vẫn xem đây là “chuyện riêng của gia đình”. Chính suy nghĩ đó khiến nhiều người dù nghe thấy tiếng khóc, nhìn thấy dấu hiệu bất thường nhưng vẫn chọn im lặng.
Bên cạnh đó, không phải ai cũng có kỹ năng nhận diện dấu hiệu bạo hành trẻ em. Một đứa trẻ đột ngột trở nên sợ hãi, khép mình, có những vết thương xuất hiện nhiều lần hay thay đổi hành vi bất thường đều có thể là tín hiệu cảnh báo. Khi cộng đồng thiếu kiến thức nhận diện, khả năng can thiệp sớm càng trở nên khó khăn hơn.
Ngọc Hân cũng nhấn mạnh rằng, trẻ em chịu bạo hành không chỉ mang thương tích thể chất mà còn có thể phải đối diện với những sang chấn tâm lý kéo dài suốt nhiều năm trưởng thành. Nỗi sợ hãi, sự mất niềm tin hay cảm giác không được bảo vệ có thể âm thầm ảnh hưởng đến nhân cách và cuộc sống của các em về sau.
Đừng im lặng nếu nghi ngờ có trẻ em bị bạo hành
Theo Hoa hậu Ngọc Hân, để ngăn chặn những bi kịch tương tự, điều đầu tiên cần thay đổi chính là nhận thức của cộng đồng. Một đứa trẻ bị đánh đập, bị tổn thương hay sống trong sợ hãi không còn là câu chuyện nội bộ của một gia đình, mà là vấn đề liên quan trực tiếp đến quyền được an toàn của trẻ em.
“Nhiều người vẫn ngại lên tiếng vì sợ liên lụy, sợ hiểu lầm hoặc nghĩ rằng mình không có trách nhiệm. Nhưng thực tế cho thấy rất nhiều vụ việc chỉ được ngăn chặn khi có sự quan tâm và can thiệp từ cộng đồng. Đôi khi một cuộc gọi báo cơ quan chức năng, một sự chú ý kịp thời hay một câu hỏi dành cho đứa trẻ cũng có thể tạo ra khác biệt rất lớn”, Ngọc Hân bày tỏ.
Cộng đồng chính là “tuyến phòng vệ đầu tiên” của trẻ em, bởi không phải lúc nào cơ quan chức năng cũng có thể hiện diện ngay lập tức trong từng gia đình hay phát hiện kịp thời mọi dấu hiệu bất thường. Những người sống xung quanh, hàng xóm, giáo viên, nhân viên y tế… mới là những người có cơ hội nhận ra sớm nhất sự bất ổn trong cuộc sống của trẻ nhỏ.
Tuy nhiên, vai trò đó chỉ thật sự phát huy khi mọi người sẵn sàng lên tiếng và có đủ niềm tin rằng việc báo tin, can thiệp là cần thiết và đúng đắn. Theo Ngọc Hân, nhiều người không hẳn vô trách nhiệm, mà họ thiếu sự tự tin hoặc chưa có cảm giác an toàn khi tham gia bảo vệ trẻ em. Cùng với đó, cô cho rằng xã hội cần nhiều hơn những chương trình truyền thông, giáo dục kỹ năng cho phụ huynh, giáo viên và cộng đồng dân cư để mọi người hiểu rõ các dấu hiệu nhận diện bạo hành, cũng như biết cách hỗ trợ trẻ đúng cách khi phát hiện vụ việc.
Ở góc độ gia đình, Ngọc Hân mong các bậc cha mẹ dành nhiều thời gian hơn để trò chuyện và lắng nghe con thay vì chỉ áp đặt hay kỳ vọng; áp lực cuộc sống, sự mệt mỏi hay mất kiểm soát cảm xúc không thể trở thành lý do để trẻ em phải gánh chịu bạo lực.
Ngọc Hân bày tỏ: “Có thể chúng ta không hoàn hảo trong cách làm cha mẹ, nhưng điều quan trọng là không để cảm xúc tiêu cực biến thành tổn thương cho con trẻ. Một lời nói nặng, một hành động mất kiểm soát có thể để lại vết hằn rất sâu cho trẻ. Chúng ta cần thay đổi từ gốc rễ nhận thức rằng con cái là tài sản riêng của cha mẹ. Trẻ em là một cá thể có quyền được bảo vệ, được an toàn và những quyền đó không bị giới hạn trong phạm vi gia đình.
Để thay đổi điều này, cần truyền thông mạnh mẽ hơn, nhưng không chỉ bằng thông điệp chung chung, mà bằng những câu chuyện thật, những hậu quả thật để xã hội hiểu rằng sự im lặng đôi khi đồng nghĩa với việc tiếp tay cho tổn thương. Quan trọng hơn, cần tạo ra môi trường pháp lý và xã hội khuyến khích việc can thiệp đúng cách, để người dân hiểu rằng lên tiếng khi thấy trẻ bị bạo hành không phải là xen vào chuyện nhà người khác, mà là bảo vệ một sinh mạng yếu thế”.
Ngọc Hân cho rằng những người có ảnh hưởng trên mạng xã hội cần sử dụng tiếng nói của mình một cách trách nhiệm hơn trong các vấn đề liên quan đến trẻ em.
Không chỉ gia đình, nhà trường cũng đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc bảo vệ trẻ em. Theo Ngọc Hân, trường học không chỉ là nơi truyền đạt kiến thức mà còn cần trở thành môi trường an toàn để trẻ có thể chia sẻ cảm xúc, khó khăn và những điều bất thường đang xảy ra với mình. Một giáo viên đủ tinh tế, đủ quan tâm đôi khi có thể giúp phát hiện và cứu một đứa trẻ khỏi bạo hành.
Bên cạnh đó, cô cũng cho rằng những người có ảnh hưởng trên mạng xã hội cần sử dụng tiếng nói của mình một cách trách nhiệm hơn trong các vấn đề liên quan đến trẻ em. Việc lan tỏa thông điệp không nên chỉ dừng ở cảm xúc thương xót nhất thời, mà cần hướng đến thay đổi nhận thức và thúc đẩy hành động cụ thể trong cộng đồng.
Cuối cùng, điều mà Hoa hậu Ngọc Hân mong muốn là xã hội sẽ không còn thờ ơ trước những dấu hiệu bất thường của trẻ nhỏ, bởi đôi khi chỉ một sự quan tâm rất nhỏ cũng có thể cứu lấy một cuộc đời: “Hân luôn tin rằng mỗi đứa trẻ sinh ra đều xứng đáng được lớn lên trong sự an toàn, tử tế và yêu thương. Và để làm được điều đó, không thể chỉ trông chờ vào một cá nhân hay một cơ quan nào, mà cần sự chung tay của cả xã hội”.
Nguồn:treemvietnam.net.vn
