Trong hành trình chuyển đổi năng lượng và thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, hydrogen đang mở ra một hướng đi mới cho Việt Nam.
Tại Diễn đàn Năng lượng Hydrogen và Tương lai công nghiệp không phát thải (được tổ chức ngày 29/7), các chuyên gia đều nhận định, Việt Nam đang có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển hydrogen, đặc biệt là hydrogen xanh được sản xuất từ nguồn điện tái tạo.
Tuy nhiên, tiềm năng này mới chỉ ở điểm khởi đầu và cần được chuyển hóa thành năng lực sản xuất thực tế nếu muốn hydrogen đóng góp đáng kể vào mục tiêu trung hòa carbon.
Một trong những cơ sở quan trọng nhất để Việt Nam phát triển hydrogen xanh là nguồn năng lượng tái tạo tương đối dồi dào. PGS.TS. Phạm Hoàng Lương – Phó Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng sạch Việt Nam, cho rằng Việt Nam có nhiều lợi thế để phát triển hydrogen xanh nhờ tiềm năng điện mặt trời và điện gió.
Miền Trung và Nam Trung Bộ có tiềm năng lớn về điện mặt trời quy mô lớn, trong khi khu vực duyên hải miền Trung và Đồng bằng sông Cửu Long có tốc độ gió trung bình 8-10 m/s, phù hợp để phát triển điện gió.
Đáng chú ý, theo đánh giá của World Bank được chuyên gia dẫn lại, tiềm năng điện gió ngoài khơi của Việt Nam có thể lên tới 600 GW. Đây là một nguồn lực đáng kể nếu được khai thác hợp lý, không chỉ phục vụ nhu cầu điện mà còn tạo nền tảng cho sản xuất hydrogen xanh.
Theo các chuyên gia, nền tảng năng lượng tái tạo hiện có cho phép Việt Nam hướng tới mục tiêu sản xuất 10-20 triệu tấn hydrogen phát thải thấp mỗi năm vào năm 2050. Nếu hiện thực hóa được mục tiêu này, hydrogen có thể trở thành một bộ phận quan trọng trong hệ thống năng lượng tương lai của Việt Nam.
Điểm đáng chú ý là vai trò của hydrogen không chỉ nằm ở việc tạo ra một loại nhiên liệu mới. Hydrogen còn có thể giúp giải quyết một vấn đề của năng lượng tái tạo là tính biến động của nguồn điện.
TS. Dư Văn Toán, Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường, Biển, cho rằng việc tích hợp điện gió ngoài khơi với sản xuất hydrogen thông qua công nghệ điện phân có thể biến phần điện năng dư thừa thành dạng năng lượng có khả năng lưu trữ và vận chuyển.
Cách tiếp cận này có thể góp phần giảm tình trạng tắc nghẽn lưới điện, hạn chế sản lượng điện tái tạo bị cắt giảm và khắc phục một phần thách thức do tính biến động của các nguồn điện gió, mặt trời.
Như vậy, hydrogen có thể trở thành cầu nối giữa nguồn năng lượng tái tạo và nhu cầu sử dụng năng lượng của nền kinh tế, giúp tăng khả năng khai thác các nguồn điện sạch trong quá trình chuyển dịch năng lượng.
Đáng chú ý, theo các chuyên gia, giá trị lớn hơn của hydrogen nằm ở khả năng tham gia khử carbon trong những lĩnh vực mà việc điện hóa trực tiếp vẫn gặp nhiều hạn chế. Hydrogen xanh có thể được sử dụng trong những ngành có mức phát thải lớn và khó giảm phát thải như công nghiệp nặng, sản xuất thép, xi măng, hóa chất, lọc dầu, giao thông vận tải và sản xuất điện.
PGS.TS. Phạm Hoàng Lương cho rằng hydrogen xanh có thể góp phần giảm phát thải khí nhà kính ở những khu vực mà hiện chưa có giải pháp giảm phát thải CO2 hiệu quả hơn hoặc với chi phí thấp hơn. Bởi vậy, công nghiệp hydrogen không chỉ có ý nghĩa về năng lượng mà còn liên quan trực tiếp đến mục tiêu giảm phát thải của nền kinh tế.
Nhiều chuyên gia khác cũng đánh giá, với nền tảng năng lượng tái tạo dồi dào, đặc biệt là tiềm năng điện gió và điện mặt trời, Việt Nam đang có cơ sở để đặt hydrogen vào bức tranh năng lượng tương lai. Nếu khai thác được lợi thế này theo hướng phát triển hydrogen xanh, loại năng lượng này không chỉ giúp mở rộng khả năng sử dụng năng lượng sạch mà còn có thể góp phần giảm phát thải ở những ngành khó chuyển đổi.
Khi đó, hydrogen sẽ không chỉ là một nguồn năng lượng mới, mà có thể trở thành một trong những công cụ giúp Việt Nam biến mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 thành những chuyển đổi cụ thể trong nền kinh tế.
Tuy nhiên, để biến điều này thành hiện thực, Việt Nam cần hoàn thiện chính sách và cơ chế phù hợp. Ngoài ra, cũng cần tăng cường hợp tác quốc tế, chia sẻ kinh nghiệm, kiến thức và tận dụng sự hỗ trợ từ các chương trình hợp tác về chuyển đổi năng lượng.
Nguồn: baophapluat.vn
