Việc xây dựng và vận hành Tổng đài là một trong những hạng mục thuộc dự án “Nâng cao năng lực phòng ngừa và ứng phó với bạo lực gia đình giai đoạn 2025 – 2026”. (Nguồn: Bộ VH,TT&DL)
(PLVN) – Nguy cơ suy giảm các giá trị gia đình Việt Nam sẽ ngày càng rõ nét nếu không có những giải pháp đồng bộ, kịp thời nhằm nâng cao hiệu quả phòng, chống bạo lực gia đình (BLGĐ). Một trong những giải pháp đó là tạo thêm kênh hỗ trợ để người dân có thể tiếp cận thông tin, tư vấn và sự trợ giúp cần thiết khi xảy ra hoặc khi phát hiện bạo lực.
Kênh tiếp nhận thông tin và hỗ trợ chuyên biệt trong lĩnh vực phòng, chống BLGĐ
Thông tin từ Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện, Bộ VH,TT&DL cho biết, ngày 8/9/2026, Tổng đài điện thoại quốc gia về phòng, chống BLGĐ (đầu số 117) sẽ được công bố và chính thức ra mắt đánh dấu bước tiến trong việc hoàn thiện hệ thống hỗ trợ, tư vấn và ứng phó với BLGĐ tại Việt Nam.
Việc xây dựng và vận hành Tổng đài là một trong những hạng mục thuộc dự án “Nâng cao năng lực phòng ngừa và ứng phó với BLGĐ giai đoạn 2025 – 2026” do Bộ VH,TT&DL phối hợp với Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) tại Việt Nam triển khai, được khởi động ngày 25/11/2025, hướng tới tăng cường năng lực của hệ thống phòng ngừa và ứng phó với BLGĐ, đồng thời góp phần nâng cao khả năng tiếp cận các dịch vụ hỗ trợ đối với người bị bạo lực.
Phát biểu tại Lễ khởi động Dự án “Nâng cao năng lực phòng ngừa và ứng phó với BLGĐ giai đoạn 2025 – 2026”, Thứ trưởng Bộ VH,TT&DL Trịnh Thị Thủy cho biết, Luật Phòng, chống BLGĐ năm 2022 và Nghị định số 76/2023/NĐ-CP đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng để Việt Nam triển khai công tác phòng ngừa và ứng phó BLGĐ phù hợp với thực tiễn và chuyển đổi số. Tuy nhiên, bối cảnh mới đặt ra yêu cầu phải đẩy mạnh truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng và tăng cường chất lượng dịch vụ hỗ trợ người bị BLGĐ. Trong bối cảnh đó, Dự án tập trung hỗ trợ xây dựng vận hành Tổng đài điện thoại quốc gia phòng, chống BLGĐ; hỗ trợ thiết lập, vận hành cơ chế phối hợp liên ngành trong phòng, chống BLGĐ…
Tổng đài điện thoại quốc gia về phòng, chống BLGĐ (đầu số 117) được kỳ vọng trở thành một kênh tiếp nhận thông tin và hỗ trợ chuyên biệt trong lĩnh vực phòng, chống BLGĐ, góp phần kết nối người dân với các cơ quan, tổ chức và dịch vụ hỗ trợ phù hợp khi phát sinh vụ việc.
Quá nửa vụ ly hôn được xác định có nguyên nhân xuất phát từ bạo lực gia đình
Theo thống kê của TANDTC, từ ngày 1/7/2023 đến ngày 30/4/2025, các Tòa án trên cả nước đã thụ lý 405.481 vụ án ly hôn theo thủ tục sơ thẩm, trong đó có tới 341.692 vụ ly hôn được xác định có nguyên nhân xuất phát từ BLGĐ chiếm 92,7%.
Bên cạnh đó, số liệu tổng hợp giai đoạn 2023 – 2024 cho thấy, khoảng 4.000 người có hành vi BLGĐ đã được góp ý phê bình trong cộng đồng dân cư; khoảng 300 người bị áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường; hơn 400 người bị xử phạt hành chính và khoảng 240 người bị xử lý hình sự. Trong giai đoạn từ ngày 1/7/2023 đến ngày 30/4/2025, TAND các cấp đã thụ lý 32 vụ án với 73 bị cáo liên quan các tội xâm phạm chế độ hôn nhân và gia đình, dữ liệu này đã phản ánh tính nghiêm trọng của một số vụ BLGĐ và sự vào cuộc của hệ thống tư pháp.
Đây là những thông tin được đại diện Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện, Bộ VH,TT&DL đưa ra tại hai cuộc hội thảo về gia đình diễn ra trong tháng 7 và 8/2026 là Hội thảo khoa học “Tăng cường công tác tham mưu xây dựng gia đình trong tình hình mới” ngày 30/7 và Tọa đàm khoa học “Định hướng, nhiệm vụ, giải pháp phát huy hệ giá trị gia đình Việt Nam gắn với xây dựng chuẩn mực con người Việt Nam trong giai đoạn mới” ngày 28/8/2026.
Bên cạnh đó, trong bối cảnh chuyển đổi số nhanh chóng tại Việt Nam, những hành vi như quấy rối trực tuyến, giám sát kỹ thuật số, đe dọa, hay chia sẻ hình ảnh nhạy cảm khi không có sự đồng ý đang ngày càng gia tăng một cách đáng lo ngại. Những hình thức bạo lực trực tuyến này kéo dài sự thao túng và cưỡng ép.
Phát biểu tại Hội thảo khoa học “Tăng cường công tác tham mưu xây dựng gia đình trong tình hình mới” ngày 30/7, ông Khuất Văn Quý – Phó Cục trưởng Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện, Bộ VH,TT&DL nhấn mạnh, thực trạng trên đặt ra những thách thức đối với công tác gia đình hiện nay. Điều này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển toàn diện của con người mà còn tác động tiêu cực đến sự ổn định xã hội, chất lượng nguồn nhân lực và sự phát triển bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.
Không chờ đến khi hậu quả nghiêm trọng mới lên tiếng
Theo Luật Phòng, chống BLGĐ, BLGĐ được xác định là hành vi cố ý của thành viên gia đình gây tổn hại hoặc có khả năng gây tổn hại về thể chất, tinh thần, tình dục, kinh tế đối với thành viên khác trong gia đình. Vì vậy, việc báo tin về BLGĐ không phụ thuộc vào việc nạn nhân đã bị thương tích hay chưa và Luật cũng quy định rõ trách nhiệm của cơ quan chức năng ngay sau khi tiếp nhận tin báo, tố giác. Đặc biệt, nếu người bị bạo lực thuộc nhóm dễ bị tổn thương gồm trẻ em, phụ nữ mang thai, phụ nữ đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi, người cao tuổi, người khuyết tật, người không có khả năng tự chăm sóc; hoặc hành vi bạo lực đã hoặc có khả năng gây nguy hiểm đến sức khỏe, tính mạng, Chủ tịch UBND cấp xã phải phân công Công an xã xử lý.
Những quy định này cho thấy, với BLGĐ, điều quan trọng không phải là chờ đến khi hậu quả trở nên nghiêm trọng mới lên tiếng. Khi phát hiện hành vi bạo lực, cá nhân có trách nhiệm báo tin ngay; đặc biệt, những vụ việc liên quan đến nhóm người dễ bị tổn thương hoặc có nguy cơ đe dọa sức khỏe, tính mạng phải được cơ quan chức năng kịp thời can thiệp.
Ở góc độ hòa giải, ngày 10/8/2026, thảo luận tại hội trường về dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi), nhiều đại biểu quan tâm đến quy định để có “lằn ranh đỏ” bảo vệ người yếu thế, người bị BLGĐ trong hòa giải ở cơ sở. Theo Đại biểu Lưu Thị Thúy Hằng (Phú Thọ), “thực tế có rất nhiều vụ việc như phụ nữ, trẻ em bị bạo hành, xâm hại nghiêm trọng nhưng chính quyền cơ sở lại đưa ra hòa giải với tư duy “dĩ hòa vi quý”, “đóng cửa bảo nhau”. Hậu quả để lại là kẻ bạo hành thoát tội mà nạn nhân lại tiếp tục chịu bạo hành và việc áp dụng các biện pháp bảo vệ khẩn cấp bị trì trệ”. Đại biểu Lưu Thị Thúy Hằng đề nghị Quốc hội xem xét sửa đổi quy định theo hướng nghiêm cấm sử dụng hòa giải đối với các vụ việc BLGĐ xâm hại trẻ em, mua bán người; cấm dùng hòa giải làm công cụ để trì hoãn các biện pháp tư pháp bảo vệ nạn nhân.
Theo ông Khuất Văn Quý – Phó Cục trưởng Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện, nguy cơ suy giảm các giá trị gia đình Việt Nam sẽ ngày càng rõ nét nếu không có những giải pháp đồng bộ, kịp thời nhằm củng cố chức năng giáo dục, chăm sóc và bảo vệ của gia đình; tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng ứng xử trong gia đình; đồng thời nâng cao hiệu quả phòng, chống BLGĐ và quản lý môi trường văn hóa trên môi trường mạng. Một trong những giải pháp giúp nâng cao hiệu quả phòng, chống BLGĐ là sự cần thiết phải tăng cường phòng ngừa, thúc đẩy báo cáo sớm và mở rộng các hệ thống hỗ trợ lấy người bị bạo lực làm trung tâm để ứng phó với mọi hình thức của bạo lực; tạo thêm một kênh hỗ trợ để người dân có thể tiếp cận thông tin, tư vấn và sự trợ giúp cần thiết khi xảy ra hoặc khi phát hiện BLGĐ.
Hồng Minh
Nguồn:baophapluat.vn
