Diện mạo sân bay Long Thành đến thời điểm hiện tại. (Ảnh: PV)
Trước mục tiêu khai thác thương mại từ cuối tháng 12/2026, Cảng hàng không quốc tế Long Thành đang bước vào giai đoạn kiểm tra, vận hành thử toàn diện. Ba đợt thử nghiệm với hàng chục kịch bản được triển khai nhằm đánh giá đồng bộ hạ tầng, công nghệ, nhân sự và khả năng phối hợp giữa các đơn vị trước khi sân bay chính thức đón khách.
55 kịch bản kiểm tra khả năng vận hành
Ngày 5/10, nhiều hạng mục tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành đang được khẩn trương hoàn thiện, lắp đặt thiết bị, kiểm tra và chạy thử hệ thống, chuyển dần trọng tâm từ thi công xây dựng sang chuẩn bị khai thác.
Ông Nguyễn Đức Hùng, Quyền Tổng Giám đốc Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) thông tin, Cảng hàng không quốc tế Long Thành dự kiến vận hành thương mại từ ngày 24/12/2026. ACV sẽ báo cáo Chính phủ, các Bộ, ngành và thông tin tới các hãng hàng không để chủ động xây dựng phương án khai thác.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm trước thời điểm khai thác là chương trình thử nghiệm vận hành toàn diện (ORAT). Theo kế hoạch, ORAT được chia thành 3 đợt: đợt đầu diễn ra trong tháng 9 – 10/2026, đợt hai trong tháng 11 và đợt cuối trong tháng 12/2026.
Quá trình thử nghiệm được triển khai trên cơ sở tham chiếu kinh nghiệm quốc tế và khuyến nghị của Hiệp hội Vận tải hàng không quốc tế (IATA), Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO), tập trung kiểm tra khả năng phối hợp giữa hệ thống kỹ thuật và nhân sự trong điều kiện khai thác thực tế. Các nội dung bao gồm toàn bộ những khâu quan trọng như phục vụ hành khách, xử lý hành lý, giao thông kết nối, khai thác khu bay, an ninh – an toàn và hệ thống công nghệ thông tin.
ACV phối hợp với đơn vị tư vấn sân bay Incheon xây dựng 55 kịch bản khai thác. Trong tháng 9/2026, hai kịch bản đã được chạy thử với sự tham gia của các đơn vị bên ngoài. Nhiều tình huống phát sinh trong quá trình vận hành cũng được đưa vào diễn tập, từ cấp cứu hành khách đến ứng phó sự cố rò rỉ nhiên liệu. Đây được xem là bước quan trọng nhằm phát hiện sớm những điểm chưa đồng bộ, hoàn thiện quy trình và nâng khả năng phối hợp giữa các lực lượng trước khi sân bay tiếp nhận lượng lớn hành khách.
Tại nhà ga hành khách, phần xây dựng cơ bản đã hoàn thành 100%, trọng tâm hiện nay chuyển sang lắp đặt và kiểm tra các thiết bị phục vụ khai thác hàng không. Hệ thống xử lý hành lý, soi chiếu an ninh và nhiều hệ thống kỹ thuật đã được kiểm tra riêng lẻ, đồng thời chạy thử khả năng vận hành đồng bộ. Đối với hệ thống tra nạp nhiên liệu hàng không, ACV dự kiến hoàn thành kiểm tra, chạy thử và thực hiện thủ tục cấp phép trong tháng 11/2026.
Trước mắt, khu vực cánh Tây và trung tâm nhà ga được ưu tiên hoàn thiện để đưa 4 đảo check-in vào hoạt động, phục vụ cả các chuyến bay quốc nội và quốc tế.
Dự kiến khai thác 20 – 30 chuyến bay mỗi ngày
Theo phương án dự kiến, trong giai đoạn đầu, sân bay Long Thành sẽ khai thác khoảng 20 – 30 chuyến bay/ngày. Từ tháng 12/2026 đến tháng 3/2027, lượng hành khách qua sân bay dự kiến đạt khoảng 2,5 triệu lượt. Sau tháng 3/2027, khi thị trường hàng không bước vào cao điểm mùa hè, quy mô khai thác các hệ thống sẽ tiếp tục được mở rộng phù hợp với nhu cầu thực tế.
Song song với chạy thử, các thủ tục pháp lý phục vụ khai thác cũng đang được đẩy nhanh. Trong tháng 10 và 11/2026, nhiều hồ sơ quan trọng như giấy chứng nhận khai thác cảng hàng không, giấy phép cung cấp dịch vụ, tài liệu khai thác sân bay, tài liệu khai thác nhà ga T1 và chương trình an ninh hàng không dự kiến được cơ quan chức năng xem xét, phê duyệt.
Dự án thành phần 3, gồm các công trình thiết yếu của Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1, do ACV làm chủ đầu tư. Đến nay, tổng giá trị sản lượng thực hiện đạt khoảng 85,55% giá trị hợp đồng. Giai đoạn 1 của sân bay có quy mô 2 đường cất hạ cánh, một nhà ga hành khách cùng các hạng mục phụ trợ, công suất thiết kế 25 triệu hành khách và 1,2 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.
Trao đổi với báo chí, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam Uông Việt Dũng cho biết, cơ quan quản lý đang bám sát kế hoạch của ACV, đồng thời rà soát các điều kiện theo quy định của pháp luật Việt Nam và tiêu chuẩn ICAO. Việc đánh giá, cấp phép sẽ được triển khai khi chủ đầu tư đáp ứng đầy đủ các điều kiện cần thiết. Đối với một sân bay có quy mô lớn, hệ thống công nghệ và dây chuyền khai thác hiện đại như Long Thành, yêu cầu về an toàn, an ninh phải được đặt lên hàng đầu. Vì vậy, quá trình vận hành thử không chỉ là bước kiểm tra cuối cùng đối với hạ tầng, thiết bị mà còn là phép thử về khả năng phối hợp của toàn bộ hệ thống trước khi sân bay chính thức bước vào khai thác thương mại.
Gia Hồng
Nguồn: baophapluat.vn
