Một bức ảnh, tên trường, địa chỉ nơi ở hay thông tin về gia đình… có thể là dữ liệu riêng tư của trẻ em. Ai phải chịu trách nhiệm khi quyền riêng tư của trẻ bị xâm phạm?
Trả lời bởi
ThS.LS Phạm Thị Bích Hảo
UVBCH Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam
Thời gian vừa qua, có nhiều trường hợp thông tin, hình ảnh riêng tư của trẻ em bị thu thập, sử dụng hoặc đăng tải trái phép trên các trang mạng xã hội. Pháp luật hiện hành bảo vệ quyền bí mật đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình của trẻ em như thế nào?
Trả lời Tạp chí Trẻ em Việt Nam, LS Phạm Thị Bích Hảo – Ủy viên Ban Chấp hành Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam nhận định, quyền bí mật đời sống riêng tư của trẻ em là quyền cơ bản được pháp luật đặc biệt bảo vệ, nhằm bảo đảm trẻ em được sống, học tập và phát triển trong môi trường an toàn, lành mạnh.
Cụ thể, Luật Trẻ em 2016 quy định:
Điều 21. Quyền bí mật đời sống riêng tư
1. Trẻ em có quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình vì lợi ích tốt nhất của trẻ em.
2. Trẻ em được pháp luật bảo vệ danh dự, nhân phẩm, uy tín, bí mật thư tín, điện thoại, điện tín và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác; được bảo vệ và chống lại sự can thiệp trái pháp luật đối với thông tin riêng tư.
Quy định này khẳng định quyền bí mật đời sống riêng tư của trẻ em, nhất là trước những nguy cơ xâm phạm từ mạng xã hội. Gia đình, nhà trường và xã hội cần tôn trọng, bảo mật thông tin của trẻ, đồng thời trang bị cho trẻ kỹ năng sử dụng mạng xã hội và bảo vệ thông tin cá nhân. Qua đó, góp phần bảo đảm an toàn, danh dự, nhân phẩm và tạo môi trường thuận lợi để trẻ phát triển toàn diện.
Cha mẹ hãy dõi theo con một cách văn minh, tinh tế để không xâm phạm quyền riêng tư của trẻ cũng như không làm tổn thương trẻ. (Ảnh: Dân sinh – Dân trí)
Luật bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 tại Điều 24. Bảo vệ dữ liệu cá nhân của trẻ em, người bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi
1. Bảo vệ dữ liệu cá nhân của trẻ em, người bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thực hiện theo quy định của Luật này.
2. Đối với trẻ em, người bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì người đại diện theo pháp luật thay mặt thực hiện các quyền của chủ thể dữ liệu cá nhân, trừ các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 19 của Luật này. Việc xử lý dữ liệu cá nhân của trẻ em nhằm công bố, tiết lộ thông tin về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân của trẻ em từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải có sự đồng ý của trẻ em và người đại diện theo pháp luật.
3. Ngừng xử lý dữ liệu cá nhân của trẻ em, người bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi trong trường hợp sau đây:
a) Người đã đồng ý quy định tại khoản 2 Điều này rút lại sự đồng ý cho phép xử lý dữ liệu cá nhân của trẻ em, người bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác;
b) Theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền khi có đủ căn cứ chứng minh việc xử lý dữ liệu cá nhân có thể xâm phạm đến quyền, lợi ích hợp pháp của trẻ em, người bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Những thông tin nào về trẻ không được tùy tiện công bố, tiết lộ?
Thông tin bí mật đời sống riêng tư, bí mật cá nhân của trẻ em được quy định tại Điều 33 Nghị định 56/2017/NĐ-CP, cụ thể: Thông tin bí mật đời sống riêng tư, bí mật cá nhân của trẻ em là các thông tin về: tên, tuổi; đặc điểm nhận dạng cá nhân; thông tin về tình trạng sức khỏe và đời tư được ghi trong bệnh án; hình ảnh cá nhân; thông tin về các thành viên trong gia đình, người chăm sóc trẻ em; tài sản cá nhân; số điện thoại; địa chỉ thư tín cá nhân; địa chỉ, thông tin về nơi ở, quê quán; địa chỉ, thông tin về trường, lớp, kết quả học tập và các mối quan hệ bạn bè của trẻ em; thông tin về dịch vụ cung cấp cho cá nhân trẻ em.
Căn cứ quy định trên, đối với những thông tin cá nhân cụ thể hình ảnh, thông tin các thành viên trong gia đình, địa chỉ, thông tin về nơi ở, quê quán, địa chỉ, thông tin trường lớp… là các thông tin bí mật đời sống riêng tư của trẻ em.
Việc xử lý dữ liệu cá nhân của trẻ em nhằm công bố, tiết lộ thông tin về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân của trẻ em từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải có sự đồng ý của trẻ em và người đại diện theo pháp luật.
Đối với trẻ em, người bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì người đại diện theo pháp luật thay mặt thực hiện các quyền của chủ thể dữ liệu cá nhân.
Việc tuân thủ việc tiết lộ đời sống riêng tư, bí mật cá nhân của trẻ em cần tuân thủ Luật trẻ em và Luật bảo vệ dữ liệu cá nhân và các văn bản hướng dẫn thi hành vì lợi ích tốt nhất của trẻ em. Trẻ em được pháp luật bảo vệ chống lại sự can thiệp trái pháp luật đối với thông tin riêng tư.
Khi phát hiện các vụ việc có dấu hiệu bạo hành hoặc những nguy cơ gây hại cho trẻ em, quý độc giả có thể liên lạc ngay tới (Tổng đài Quốc gia Bảo vệ Trẻ em, Đường dây nóng Tư vấn và Hỗ trợ nạn nhân mua bán người bấm gọi số 111; hoặc qua Email: tongdaiquocgia111@gmail.com) hoặc thông báo ngay cho các cơ quan chức năng gần nhất.
Đường dây nóng của Tạp chí Trẻ em Việt Nam: 0989210376; 0989777265/Hoặc gửi nhắn tin đến Fanpage: //web.facebook.com/tapchitreemvietnam và Diễn đàn Trẻ em Việt Nam: //web.facebook.com/groups/diendantreemvietnam
Nguồn:treemvietnam.net.vn
