Một bé gái 8 tuổi mắc ung thư sụn tái phát mới được các bác sĩ Bệnh viện Nhi Trung ương tái tạo thành công mắt cá ngoài và khớp cổ chân, giúp bảo tồn chi. Đây là niềm vui lớn không chỉ với thầy thuốc và bệnh nhi tại Bệnh viện Nhi Trung ương, bởi nó mở ra hy vọng điều trị cho nhiều bệnh nhi mắc u xương hiếm gặp…
Bệnh nhân là bé N. (8 tuổi, Hà Nội), được phát hiện có bất thường ở chân trái từ năm 4 tuổi. Ban đầu, gia đình thấy N. sưng vùng mắt cá chân, nhưng cho rằng do ngã nên chỉ xoa dầu và theo dõi tại nhà. Tuy nhiên, tình trạng không thuyên giảm, bé được đưa đi khám và được chẩn đoán mắc u đầu dưới xương mác chân trái. Thời điểm đó, trẻ đã được phẫu thuật lấy khối u, làm giải phẫu bệnh.
Sau mổ, sức khỏe bé ổn định, sinh hoạt và vui chơi bình thường. Tuy nhiên, việc tái khám định kỳ bị gián đoạn. Đến cuối tháng 1/2026, chân trái của trẻ bất ngờ sưng to, đau nhiều và đi lại khó khăn. Gia đình lập tức đưa trẻ đến Bệnh viện Nhi Trung ương để kiểm tra.
Tại đây, kết quả thăm khám và chẩn đoán hình ảnh cho thấy khối u sụn ác tính, tái phát ở đầu dưới xương mác bên trái (toàn bộ mắt cá ngoài bị tổn thương), kích thước lớn, chèn ép sát các cấu trúc mạch máu và thần kinh quan trọng vùng cổ chân.
May mắn, các kiểm tra chuyên sâu xác định bệnh chưa di căn các cơ quan khác. Các bác sĩ đã tiến hành cắt bỏ toàn bộ khối u đầu dưới xương mác trái theo nguyên tắc ung thư xương, giải phẫu bệnh cho kết quả diện cắt âm tính — điều kiện then chốt để giảm nguy cơ tái phát tại chỗ.
Sau khi hội chẩn kỹ càng giữa các chuyên khoa chỉnh hình, ung thư, chẩn đoán hình ảnh, giải phẫu bệnh… các bác sĩ đã lựa chọn giải pháp: ghép chỏm xương mác có cuống mạch (vạt xương – vi phẫu), cuống mạch nuôi là động mạch chày trước, kèm đảo da để che phủ phần khuyết da nơi nhận.
Theo TS.BS Hoàng Hải Đức – Trưởng khoa Chỉnh hình, Bệnh viện Nhi Trung ương, ưu điểm của phương pháp này là mang theo hệ mạch nuôi đảm bảo khả năng sống của vạt bao gồm cả xương, sụn, mô mềm, đặc biệt là ở trẻ em cần duy trì tiềm năng tăng trưởng của sụn phát triển ở đầu xương. Đây là ca phẫu thuật tái tạo và bảo tồn chi đặc biệt khó và đầy thách thức với nguy cơ tổn thương các mạch máu và thần kinh, có thể dẫn đến yếu liệt chi sau mổ.
Ca phẫu thuật kéo dài liên tục 8 giờ, được đánh giá là đặc biệt phức tạp do cùng lúc phải thực hiện nhiều kỹ thuật chuyên sâu.
Sau mổ, bệnh nhi hồi phục tốt, vạt da hồng ấm, xương ghép định hình đúng giải phẫu, hai chi được tưới máu ổn định, vận động cảm giác các ngón chân tốt. Điều đó cho thấy các cấu trúc quan trọng đã được bảo tồn thành công. Hai tuần sau phẫu thuật, bé N. phục hồi tích cực và đã được xuất viện. Trẻ không cần chỉ định hóa trị bổ sung.
Đây cũng là ca phẫu thuật đầu tiên được triển khai tại Bệnh viện Nhi Trung ương.
Nguồn: Pháp luật Việt Nam
