Quý I/2026, thị trường hàng hóa duy trì ổn định, tăng trưởng tích cực nhưng áp lực lạm phát gia tăng từ cuối tháng 2, đòi hỏi điều hành giá linh hoạt.
Tăng trưởng tích cực, sức cầu nội địa tiếp tục cải thiện
Phát biểu tại cuộc họp Tổ điều hành thị trường trong nước thường kỳ quý I/2026 sáng 9/4, bà Nguyễn Thu Oanh – Trưởng ban Ban Thống kê dịch vụ và giá, Cục Thống kê – Bộ Tài chính nhận định, bức tranh kinh tế – thị trường trong 3 tháng đầu năm tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, phản ánh hiệu quả trong công tác điều hành của Chính phủ và các bộ, ngành, địa phương.
Theo bà Oanh, tốc độ tăng trưởng GDP quý I/2026 đạt 7,83% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức tăng của quý I/2025. Đây là kết quả đáng ghi nhận trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động, cho thấy nền kinh tế Việt Nam đang giữ được sự ổn định tương đối vững chắc.
“Cả ba khu vực của nền kinh tế đều ghi nhận mức tăng trưởng tích cực. Khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 3,58%; khu vực công nghiệp và xây dựng tăng 8,92%; khu vực dịch vụ tăng 8,18%. Điều này cho thấy sự phát triển đồng đều và sự phối hợp hiệu quả giữa các khu vực trong nền kinh tế”, bà Oanh nhấn mạnh.
Ở khu vực nông nghiệp, sản xuất tiếp tục ổn định, nhiều sản phẩm chủ lực duy trì tăng trưởng. Trong khi đó, khu vực công nghiệp ghi nhận tín hiệu phục hồi rõ nét khi các nhà máy nhanh chóng khôi phục và duy trì công suất sản xuất ngay sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Đáng chú ý, thu hút đầu tư nước ngoài trong quý I tăng khoảng 9,1%, góp phần thúc đẩy sản xuất và xuất khẩu.
Khu vực dịch vụ tiếp tục là điểm sáng khi phản ánh rõ sự phục hồi của sức cầu trong nước. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng quý I tăng 10,9% so với cùng kỳ năm trước – mức tăng cao nhất trong nhiều năm gần đây. Các hoạt động vận tải, du lịch và dịch vụ tiêu dùng đều tăng trưởng mạnh, trong đó vận chuyển hành khách tăng 18,3%, vận chuyển hàng hóa tăng 14,5%.
Bà Nguyễn Thu Oanh đánh giá: “Sức mua của nền kinh tế tiếp tục được cải thiện, đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ tăng trưởng. Đây là một trong những động lực chính của tăng trưởng quý I”.
Phân tích sâu hơn, bà Oanh cho rằng có nhiều yếu tố hỗ trợ tiêu dùng nội địa. Thu nhập người dân được cải thiện đã nâng cao năng lực chi tiêu; niềm tin tiêu dùng được củng cố nhờ môi trường kinh tế vĩ mô ổn định; các chính sách hỗ trợ sản xuất, kinh doanh phát huy hiệu quả.
Đặc biệt, sự phục hồi mạnh mẽ của du lịch đã tạo hiệu ứng lan tỏa rộng. Trong quý I/2026, Việt Nam đón khoảng 6,81 triệu lượt khách quốc tế, tăng 12,4% so với cùng kỳ năm trước. “Du lịch phục hồi không chỉ kéo theo tăng trưởng dịch vụ lưu trú, ăn uống mà còn kích thích tiêu dùng ở nhiều ngành, lĩnh vực khác”, bà Oanh phân tích.
Bên cạnh đó, thương mại điện tử tiếp tục phát triển mạnh, góp phần mở rộng kênh phân phối, tăng khả năng tiếp cận hàng hóa cho người dân. Các chương trình khuyến mại, kích cầu tiêu dùng được triển khai rộng rãi cũng góp phần thúc đẩy sức mua trong nền kinh tế.
Áp lực lạm phát gia tăng
Dù bức tranh chung tích cực, bà Nguyễn Thu Oanh đặc biệt lưu ý đến áp lực lạm phát gia tăng từ cuối tháng 2/2026, khi xung đột địa chính trị tại Trung Đông bắt đầu tác động mạnh tới giá năng lượng toàn cầu.
Cụ thể, trong hai tháng đầu năm, diễn biến giá cả trong nước tương đối ổn định, thậm chí giá xăng dầu có xu hướng giảm so với cùng kỳ năm trước, qua đó góp phần kiềm chế lạm phát. Tuy nhiên, từ cuối tháng 2, khi giá dầu thế giới tăng mạnh, áp lực đã nhanh chóng lan sang thị trường trong nước.
“Chúng tôi thực sự lo ngại về diễn biến giá trong thời gian tới, đặc biệt là khi giá năng lượng thế giới tăng cao và truyền dẫn rất nhanh vào trong nước”, bà Oanh thẳng thắn chia sẻ.
Số liệu cho thấy, riêng trong tháng 3/2026, nhóm giao thông tăng tới 12,85% so với tháng trước – mức tăng cao nhất trong các nhóm hàng hóa và dịch vụ. Giá nhiên liệu tăng mạnh đã tác động trực tiếp đến CPI và lan tỏa sang nhiều lĩnh vực khác.
Theo phân tích của bà Oanh, mức tăng giá nhiên liệu trong tháng 3 lên tới khoảng 30% so với tháng trước, trong đó giá dầu diesel tăng đáng kể. Điều này không chỉ tác động trực tiếp đến chi phí đi lại mà còn kéo theo chi phí vận tải, logistics và sản xuất tăng cao.
“Giá năng lượng tăng không chỉ tác động trực tiếp mà còn lan tỏa sang nhiều ngành, lĩnh vực khác như vận tải, sản xuất và dịch vụ, làm gia tăng chi phí đầu vào của doanh nghiệp, từ đó tác động đến giá tiêu dùng”, bà Oanh nhấn mạnh.
Tuy nhiên, tính chung cả quý I/2026, CPI bình quân chỉ tăng 3,51% so với cùng kỳ năm trước – vẫn nằm trong ngưỡng kiểm soát so với mục tiêu Quốc hội đề ra (dưới 4,5%). Điều này phần nào cho thấy hiệu quả của công tác điều hành giá trong thời gian qua.
Trong bối cảnh khó khăn chung, bà Oanh đánh giá cao vai trò điều hành của Chính phủ, đặc biệt trong lĩnh vực xăng dầu. Công tác điều hành giá xăng dầu được thực hiện chủ động, linh hoạt, kết hợp sử dụng các công cụ như Quỹ bình ổn và điều hành theo chu kỳ, qua đó góp phần giảm tốc độ truyền dẫn của giá thế giới vào trong nước. Nhờ đó, dù giá thế giới biến động mạnh, mức độ tác động đến CPI trong nước đã được kiểm soát, tránh tạo ra cú sốc lớn đối với nền kinh tế.
Tuy nhiên, nhìn về thời gian tới, bà Nguyễn Thu Oanh cảnh báo nhiều yếu tố có thể tiếp tục gây áp lực lên lạm phát. Trong đó, đáng chú ý nhất là biến động giá năng lượng toàn cầu, khi giá xăng dầu và các nguyên liệu đầu vào tiếp tục duy trì ở mức cao.
Bên cạnh đó, chi phí logistics và vận tải có xu hướng tăng, cùng với khả năng điều chỉnh giá một số dịch vụ do Nhà nước quản lý như y tế, cũng sẽ tạo thêm áp lực lên mặt bằng giá.
“Việc điều chỉnh giá các dịch vụ công là cần thiết, nhưng cũng sẽ tác động trực tiếp đến CPI. Ngoài ra, sự phục hồi của tiêu dùng và du lịch, cũng như việc đẩy mạnh đầu tư công, đều có thể tạo áp lực lạm phát trong thời gian tới”, bà Oanh phân tích.
Dù vậy, bà vẫn bày tỏ sự tin tưởng vào khả năng kiểm soát lạm phát của Việt Nam. “Với kinh nghiệm điều hành của Chính phủ và các công cụ hiện có, chúng tôi cho rằng lạm phát vẫn có thể được kiểm soát ở mức phù hợp. Tôi nghiêng về kịch bản tích cực, nhưng vẫn cần theo dõi sát diễn biến thị trường”, bà nhấn mạnh.
CPI bình quân quý I đã tăng 3,51%, trong đó nhóm giao thông tăng mạnh tới 12,85% trong tháng 3 do tác động trực tiếp từ giá xăng dầu.
Nguồn:congthuong.vn
